တနင်္သာရီမြို့ဟောင်းသည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ တနင်္သာရီမြို့နယ်၊ တနင်္သာရီမြို့တွင် တည်ရှိသည်။ တနင်္သာရီမြို့ဟောင်းကို တနင်္သာရီမြစ်ကြီးနှင့် တနင်္သာရီ မြစ်ငယ်တို့က ကွေ့ဝိုက်စီးဆင်းလျက်ရှိသည်။ ယင်းမြစ်များက သဘာဝကုန်းသဖွယ် လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်တွင် တနင်္သာရီတောင်တန်းမှ သဘာဝတံတိုင်းကြီးအဖြစ် လည်ကောင်း ကာရံထားသည်။ မြို့ရိုးပုံစံမှာ စက်ဝိုင်းမကျ၊ စတုဂံပုံမကျ ပုံစံဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် အမျိုးသားပြတိုက်ဦးစီးဌာနက ၁၉၅၃-၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် တနင်္သာရီမြို့၊ ဘုရားတောင်တွင် ရှေးဟောင်းသာသနိကပစ္စည်းများကို တူးဖော်တွေ့ရှိရသည်ဟု သတင်း ရရှိမှုကြောင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ညွှန်ကြားရေးဝန် ဦးလူဖေဝင်းမှ ကွင်းဆင်းစစ်ဆေး၊ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၈-၁၉၉၉ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင် ဌာနမှ တူးဖော်ခြင်းလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင် ဌာနသုတေသနအဖွဲ့က တနင်္သာရီ မြို့ဟောင်း၌ ကျန်ရှိနေသော ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် အထောက်အထားများနှင့် ရှေးဟောင်း သုတေသနဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ပါဝင်သော Archaeological Map ကို ရေးဆွဲရန် ကွင်းဆင်းသုတေသနပြု ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြပါသည်။ ယင်းနောက် တနင်္သာရီမြို့ဟောင်းအား ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် အမျိုးသားပြတိုက်ဦးစီးဌာန (ထားဝယ်ဌာနခွဲ)မှ အခါအားလျော်စွာ ကွင်းဆင်းသုတေသနပြုခြင်း၊ ပြည်တွင်းပြည်ပပညာရှင်နှင့် ပူးပေါင်း၍ သုတေသနပြု လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါသည်။
![](http://www.moculture.gov.mm/wp-content/uploads/2019/03/tanintharyi_1.jpg)